Lupus ban đỏ hệ thống là gì, triệu chứng, mức độ nguy hiểm, cách chữa


Lupus ban đỏ là căn bệnh có mức độ nguy hiểm nghiêm trọng. Vậy lupus ban đỏ hệ thống là gì, triệu chứng và cách phòng ngừa, điều trị thế nào thì hữu hiệu. Cùng tìm hiểu vấn đề này trong bài viết dưới đây nhé!

1. Lupus ban đỏ hệ thống là gì  

Là một căn bệnh làm huỷ hoại các cơ quan bằng cách sản sinh các kháng thể phá huỷ tế bào cơ thể. Khi mắc bệnh lupus ban đỏ, hệ thống miễn dịch cơ thể sẽ bị tấn công do nhầm lẫn kháng thể là yếu tố gây bệnh.      

2. Hình ảnh ban đỏ hệ thống 

Bệnh lupus ban đỏ hệ thống có các biểu hiện phức tạp, có thể bị nhầm lẫn với các bệnh khác, người bệnh khó có thể nhận biết dẫn đến khi phát bệnh đột ngột sẽ rất nguy hiểm đến tính mạng. 

Bệnh lupus ban đỏ hệ thống có biểu hiện phức tạp

Bệnh lupus ban đỏ hệ thống có biểu hiện phức tạp (Nguồn: healthline.com)

3. Triệu chứng lupus ban đỏ hệ thống     

3.1. Triệu chứng ngoài da

Chiếm khoảng hơn 50% người mắc bệnh phát ban trên hai gò má và bắt cầu qua sống mũi. Một số triệu chứng khác gồm dát đỏ ở má, trán, tai, sừng quanh lỗ chân lông, teo da ở vùng dát đỏ và nổi tại môi, tổn thương, viêm loét miệng.

3.2. Triệu chứng xương khớp

Vấn đề đau nhức khớp có thể xảy ra ở cổ tay, chân, các ngón tay, chân nhợt nhạt và tím tái. Khoảng 10% bệnh nhân có khả năng bị biến dạng tay, chân. 

3.3. Triệu chứng liên quan đến máu

Chiếm hơn 50% số người mắc phải, bệnh lupus ban đỏ hệ thống có thể ảnh hưởng đến các mạch máu, gây xuất huyết, nhiễm trùng và gây rối loạn kinh huyệt ở nữ giới. Bệnh còn làm giảm số lượng hồng cầu khiến máu khó đông và gây mệt mỏi cho cơ thể. 

3.4. Dấu hiệu ở tim

Một số triệu chứng thường gặp nhất ở bệnh lupus ban đỏ hệ thống là viêm màng ngoài tim, đau nhói ngực, ảnh hưởng đến việc bơm máu. Ngoài ra còn có viêm màng trong tim, bệnh động mạch vành và xơ vữa động mạch.

Bệnh lupus ban đỏ gây nên các tổn thương nội tạng

Bệnh lupus ban đỏ gây nên các tổn thương nội tạng (Nguồn: alobacsi.vn)

3.5. Dấu hiệu ở hệ hô hấp

Khi bệnh nhân có triệu chứng viêm ngoài màng tim, sẽ dẫn đến đau nhói ngực, gây khó thở. Bệnh viêm màng phổi sẽ xuất hiện gây tràn dịch phổi, viêm phổi lupus và xơ cứng khe phổi mãn tính.

3.6. Dấu hiệu ở thận

Thận là bộ phận dễ tổn thương nhất với lupus ban đỏ hệ thống. Khi bệnh toàn phát, các tế bào thận, huyết niệu và protein sẽ huỷ hoại nhanh chóng gây suy thận cấp, khiến tử vong. 

3.7. Biểu hiện tâm lý, thần kinh

Biểu hiện về thần kinh dễ thấy nhất là đau đầu và khó phân biệt với đau đầu thông thường. Một số khác rối loạn cảm xúc, giảm trí tuệ hay lo âu. Một triệu chứng khá hiếm gặp là mê sảng, viêm màng não vô trùng và bệnh tuỷ sống.

3.8. Triệu chứng hệ thống toàn thân

Khi hệ thần kinh trung ương, ngoại biên có thể bị ảnh hưởng nghiêm trọng, gây trầm cảm, khó ngủ, đau đầu và ảnh hưởng rất xấu đến tâm lý khi điều trị bệnh của người mắc phải lupus ban đỏ hệ thống bất cứ giai đoạn nào.

Bệnh còn ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống đáng kể

Bệnh còn ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống đáng kể (Nguồn: baocantho.com)

4. Nguyên nhân bị lupus ban đỏ hệ thống 

4.1. Di truyền

Bệnh lupus ban đỏ hệ thống có khả năng di truyền cao gấp 20 lần so với người thường. Một số gen ảnh hưởng đến nguy cơ mắc bệnh dưới điều kiện môi trường kích hoạt. Các gen quan trọng ở vùng kháng nguyên bạch cầu tại nhiễm sắc thể 6 và những đột biến có thể tự phát. 

4.2. Môi trường

Môi trường không chỉ gây tiến triển bệnh nặng thêm mà còn gây kích hoạt phát bệnh trong cơ thể. Estrogen có thể gây bệnh khiến phụ nữ mang thai có khả năng mắc cao gấp 10 lần. Do đó, cần phải khám thai sản tại bệnh viện uy tín để phòng ngừa các nguy cơ mắc bệnh. Virus herpes cũng là nguyên nhân gây nên bệnh lupus ban đỏ nguy hiểm.

4.3. Tác dụng phụ của thuốc

Khi điều trị lâu dài các bệnh khác như bệnh tim, thuốc được sử dụng có thể gây nên lupus ban đỏ. Tuy lupus ban đỏ do thuốc tương tự lupus ban đỏ hệ thống nhưng triệu chứng lupus do thuốc có thể biến mất khi bạn ngừng dùng thuốc.

4.4. Các yếu tố nguy cơ khác

Các yếu tố khác do bệnh trầm cảm, tia UV dẫn đến phát ban lupus trên da, thay đổi cấu trúc ADN hình thành kháng thể tự miễn. Ngoài ra, một số chủng tộc được nhận định mắc bệnh cao gồm người Mỹ gốc Phi, Trung Quốc và Nhật Bản hay các bệnh phát ban đỏ lâu dần không được chữa trị là nguyên nhân gây bệnh.

Các yếu tố môi trường tạo điều kiện phát triển bệnh lupus ban đỏ

Các yếu tố môi trường tạo điều kiện phát triển bệnh lupus ban đỏ (Nguồn: baomoi.com)

5. Bệnh lupus ban đỏ hệ thống có nguy hiểm không  

Là dạng nguy hiểm nhất trong các dạng của lupus. Các triệu chứng thường chiếm tỷ lệ tử vong chiếm 1/3 số người mắc bệnh. Có một số bệnh nhân tử vong sau vài tháng phát bệnh, có người kéo dài vài năm.

Một số còn lại sẽ có tỉ lệ sống bình thường. Đây là bệnh mãn tính, biểu hiện bất thường, thời gian phát bệnh có thể nhanh hoặc chậm, tuỳ theo thể trạng sức khỏe của người bệnh. 

6. Lupus ban đỏ hệ thống có con được không 

Bệnh lupus ban đỏ hệ thống hoàn toàn có thể sinh con. Riêng với phụ nữ đã mang thai, đây là một trong các nguyên nhân nguy hiểm trong kỳ thai sản. Bệnh lupus có thể nguyên nhân của các dấu hiệu gây sảy thai và thai lưu rất cao.

Đối với phụ nữ mắc lupus, cần 6 tháng kiểm tra, đánh giá bệnh trước khi bắt đầu kỳ thai sản và theo dõi suốt quá trình thai nghén. Cần tránh stress, ánh sáng gay gắt, chỉ dùng thuốc khi được sự cho phép của bác sĩ.

7. Chẩn đoán lupus hệ thống

Chẩn đoán theo 11 tiêu chuẩn của Hiệp hội Thấp khớp Hoa Kỳ gồm hồng ban ở mặt, hồng ban dạng đĩa, nhạy cảm với ánh sáng, bị viêm khớp, loét miệng, viêm thanh mạc, tổn thương thận, thần kinh, rối loạn huyết học, miễn dịch và kháng thể anticardiolipin antibody dương tính. Nếu bệnh nhân mắc từ 4 trên 11 tiêu chuẩn thì có thể xác định đã mắc lupus ban đỏ.

Việc điều trị kịp thời giúp kéo dài tuổi thọ người bệnh lupus ban đỏ

Việc điều trị kịp thời giúp kéo dài tuổi thọ người bệnh lupus ban đỏ (Nguồn: boomermgazine.com)

8. Cách điều trị bệnh lupus ban đỏ hệ thống       

8.1. Bệnh lupus ban đỏ hệ thống có chữa được không 

Hiện nay, chưa có một nghiên cứu nào chỉ ra rằng có thể chữa khỏi hoàn toàn bệnh, việc điều trị với mục đích cải thiện triệu chứng, duy trì và kéo dài tuổi thọ, giảm các biến chứng nguy hiểm khác có thể xảy ra. 

8.2. Các phương pháp điều trị

Một số loại thuốc được kê giảm đau, sốt và sưng khớp không chứa steroid, plaquenil, aralen và atabrine để hạ sốt, phòng ngừa sốt rét và phát ban ở da. Corticosteroid là loại thuốc được dùng khi tổn thương nội tạng. Một số thuốc ức chế miễn dịch gồm imuran, azasan, cellcept,.. cũng được sử dụng.

Người bệnh có thể điều trị bằng phương pháp ghép tế bào gốc trung mô, phục hồi các tế bào bị tổn thương. Để đạt hiệu quả cao nhất, việc lưu trữ máu cuống rốn chứa tế bào trung mô giúp cấy ghép tế bào điều trị tốt hơn so với ghép tế bào gốc người bệnh.

Ghép thận là phương pháp bổ sung cho bệnh nhân ở giai đoạn cuối, tuy nhiên, khoảng 30% trong đó có khả năng tái phát bệnh. 

8.3. Bệnh nhân cần làm gì 

Bệnh nhân cần tập thể dục, có một lối sống lạnh mạnh không thuốc lá và rượu bia. Nên nghỉ ngơi, tránh căng thẳng, tránh tia UV. Cần tuyệt đối tuân thủ phác đồ điều trị của bác sĩ để ngăn các biến chứng nguy hiểm.

Nên sử dụng các loại thực phẩm rau củ quả hữu cơ để tránh nguy cơ thuốc, hoá chất trong rau. Dùng các thực phẩm chống oxy hóa cao tăng cường hệ miễn dịch, chứa omega 3, vitamin D. Hạn chế thực phẩm như đồ chiên, thịt, da gà, cắt giảm muối và hành tây – gây tăng số bạch cầu.

8.4. Phác đồ điều trị

Nguyên tắc khi chữa bệnh gồm đánh giá và cân nhắc các tác dụng phụ của phương pháp điều trị. Phác đồ điều trị lupus ban đỏ hệ thống thông thường sẽ có thuốc kháng viêm không chứa steroid, hydroxychloroquine điều trị phát ban, glucpocorticoid hạn chế tổn thương hệ thần kinh, các loại thuốc miễn dịch và rituximab để sàng lọc bệnh viêm gan, lao và các bệnh nhiễm khuẩn trước khi điều trị sinh học.

Lupus ban đỏ không thể chữa khỏi hoàn toàn

Lupus ban đỏ không thể chữa khỏi hoàn toàn (Nguồn: canacopegdl.com)

Bệnh lupus ban đỏ hệ thống khi đã mắc phải, bạn chỉ còn cách sống chung với bệnh và không thể chữa khỏi. Do đó, cần tập cho mình một lối sống thành mạnh, đầy dinh dưỡng và định kỳ khám tổng quát tại các bệnh viện uy tín để kiểm tra tình trạng sức khỏe, phòng ngừa lupus ban đỏ và các bệnh nguy hiểm khác. 

Default image
KinhNghiemAZ
Bài viết: 6874