Viêm tiểu phế quản là gì, triệu chứng, nguyên nhân, cách điều trị


Một trong những bệnh đường hô hấp thường gặp nhất chính là viêm tiểu phế quản. Căn bệnh này có những triệu chứng thông thường khiến cho người dân chủ quan và điều trị không đúng cách. Để phòng chống và có phương pháp xử lý thích hợp, các bạn cần hiểu rõ bản chất của bệnh.

1. Viêm tiểu phế quản là gì

Tiểu phế quản là những cuống phổi nhỏ có đường kính các bệnh thường gặp xảy ra ở trẻ em. Các tiểu phế quản có kích thước nhỏ, khi bị viêm sẽ dẫn đến chít hẹp đường thở, khiến trẻ khó thở, thở khò khè và thường xuyên quấy khóc. 

2. Nguyên nhân viêm tiểu phế quản

2.1. Virus là nguyên nhân chính gây bệnh

Bệnh viêm tiểu phế quản là bệnh do virus đường hô hấp gây nên, một trong những virus phổ biến nhất là Respiratory syncytial (RSV). Đặc điểm của loại virus này là lây lan nhanh và mạnh. 

Người lớn hay trẻ nhỏ đều có thể bị nhiễm loại virus này tuy nhiên ở người lớn bệnh chỉ biểu hiện như cảm lạnh thông thường còn đối với trẻ nhỏ dưới 2 tuổi, bệnh sẽ biểu hiện nặng dưới dạng viêm tiểu phế quản. Ngoài ra còn có các loại virus cúm và Adenovirus cũng gây nên bệnh trên.

Virus đường hô hấp có thể bùng phát thành dịch, thường gặp khi thay đổi thời tiết hoặc trở lạnh vì không khí lúc này thường ẩm thấp, tạo điều kiện thuận lợi để virus hoạt động. Virus lây qua đường hô hấp, trẻ khỏe mạnh có thể bị lây nhiễm loại virus này nếu vô tình hít phải dịch mũi, họng, thậm chí là những hạt nước bắn ra khi hắt xì và ho của người mang virus.

2.2. Các yếu tố nguy cơ

Thời tiết chuyển mùa tạo cơ hội thuận lợi cho virus phát triển và sinh sôi. Đây cũng là lý do vì sao dịch viêm tiểu phế quản thường bùng phát theo mùa, nhất là khi thời tiết từ nóng ấm chuyển sang lạnh. 

Sức đề kháng kém là yếu tố tạo điều kiện cho vi khuẩn thâm nhập vào cơ thể. Đó cũng chính là lý do vì sao trẻ em dưới 2 tuổi là đối tượng thường mắc căn bệnh này. Thêm vào đó tỷ lệ trẻ không được bú mẹ mắc bệnh cũng thường cao hơn tỷ lệ trẻ ăn sữa mẹ hoàn toàn mà mắc bệnh.

Yếu tố môi trường và những người xung quanh cũng cần thường xuyên được để ý. Nếu xung quanh nhà bạn có trẻ bị mắc viêm tiểu phế quản, bạn cần hạn chế trẻ tiếp xúc để tránh lây nhiễm vô ý. Đối với người lớn, nếu đã tiếp xúc với trẻ mang bệnh cũng cần vệ sinh sạch sẽ chân tay và quần áo sau đó mới được tiếp xúc với trẻ lành để tránh trở thành nguồn lây nhiễm.

Trẻ em dưới 2 tuổi là đối tượng mắc viêm tiểu phế quản

Trẻ em dưới 2 tuổi là đối tượng mắc viêm tiểu phế quản (Nguồn: mekheochamcon.com)

3. Đối tượng dễ mắc phải viêm tiểu phế quản

Mặc dù bất kỳ ai cũng có thể trở thành đối tượng bị lây nhiễm virus RSV tuy nhiên không phải ai cũng sẽ mắc bệnh viêm tiểu phế quản. Như đã nói, tiểu phế quản là các cuống phổi có kích thước rất nhỏ dưới 2 mm và mềm, rất dễ bị tắc nghẽn nếu viêm nhiễm. Cuống phổi nhỏ này thường chỉ có ở trẻ em (thường dưới 2 tuổi). Trẻ càng nhỏ, cuống phổi càng bé, càng dễ bị tắc nghẽn đường thở do viêm hẹp tiểu phế quản. 

4. Triệu chứng viêm tiểu phế quản

Chảy nước mũi là biểu hiện thường thấy khi trẻ bị viêm tiểu phế quản. Nước mũi chảy có thể là dịch trong hoặc dịch đặc nếu bị viêm nặng, càng gây hẹp đường thở cho trẻ. 

Sốt là biểu hiện thông thường của cơ thể trẻ mỗi khi bị viêm. Bạn cần giữ cho trẻ không sốt quá cao vì có thể gây ra hiện tượng co giật ở trẻ. Cha mẹ lúc này nên cho bé ăn 19 món bổ tốt và điều trị bệnh viêm phế quản để giảm các triệu chứng khó chịu của bệnh.

Ho là biểu hiện tiếp theo của bệnh. Trẻ có thể ho khan hoặc ho ra đờm do dịch viêm bám trong cổ họng. Khó thở, khò khè xuất hiện khi đường thở của trẻ bị chít hẹp. Có thể do viêm dẫn đến sưng các cuống phổi, ho nhiều gây phù nề họng… Nhiễm trùng tai đặc biệt là viêm tai giữa có thể xuất hiện khi trẻ bị viêm tiểu phế quản. Nguyên nhân là do các hốc xoang tại tai, mũi, họng thông nhau nên có thể 1 bộ phận viêm quá nặng sẽ ảnh hưởng đến bộ phận khác. Các dấu hiệu nặng hơn như nôn trớ, rút lõm lồng ngực, tím tái… là những dấu hiệu nguy hiểm cần đưa trẻ đi bệnh viện ngay

Trẻ bị viêm tiểu phế quản có hiểu hiện ho

Trẻ bị viêm tiểu phế quản có hiểu hiện ho (Nguồn: chuyenkhoahohap.net)

5. Viêm tiểu phế quản có nguy hiểm không

Viêm tiểu phế quản là bệnh thường xảy ra ở trẻ nhỏ có hệ miễn dịch yếu nên rất dễ xảy ra những biến chứng nguy hiểm nếu không được điều trị đúng cách. Một trong những hiện tượng rất nguy cấp đó là môi trẻ trở nên xanh, da tím tái. 

Đây là biểu hiện trẻ bị tắc đường thở và biến chứng rất nhanh thành ngưng thở, ngưng tim dẫn đến suy hô hấp và suy đa cơ quan trong cơ thể trẻ. Trẻ có thể bị chết não nếu oxy không được cung cấp đầy đủ. 

Hàng năm, tỷ lệ tử vong do nhiễm khuẩn hô hấp đứng hàng thứ 5 trong các bệnh lý mà trẻ mắc phải. Tỷ lệ mắc bệnh hô hấp của trẻ cũng rất cao do các chủng vi khuẩn và virus đường hô hấp lây lan nhanh, khó kiểm soát, nhất là trong môi trường nhà trẻ, khu công cộng… Nếu thấy dấu hiệu bệnh 

Tỷ lệ trẻ bị mắc bệnh, được chữa khỏi và tái phát cũng rất cao do hệ miễn dịch của trẻ đã bị tấn công và suy yếu. Đối với những trẻ điều trị không dứt điểm, bệnh có nguy cơ trở nên mãn tính và phát triển thành bệnh suyễn khi trưởng thành.

Biểu hiện ngủ li bì ở trẻ nhỏ

Biểu hiện ngủ li bì ở trẻ nhỏ (Nguồn: thuoctriho.vn)

6. Các cách điều trị viêm tiểu phế quản hiệu quả

6.1. Cách chăm sóc tại nhà

Các bạn cần duy trì cho trẻ bú mẹ và ăn uống đầy đủ. Nếu trẻ khó ăn, các bạn có thể chia nhỏ bữa để trẻ giảm nôn ói khi ho, ưu tiên những thực phẩm giúp giảm đau rát, sưng họng. Cần cẩn thận với nguồn thức ăn cho trẻ. Nên lựa chọn những đơn vị cung cấp thực phẩm sạch, tăng cường bổ sung rau xanh và trái cây trồng sạch cho trẻ. Nếu các bạn không có thời gian, các bạn có thể lựa chọn cách mua online thực phẩm sạch, chất lượng trên các website thương mại điện tử vừa đảm bảo an toàn thực phẩm, vừa tranh thủ thêm thời gian chăm sóc trẻ tại nhà.

Khi cơ thể bị viêm và sốt, bạn cần bổ sung nước cho trẻ. Tình trạng mất nước sẽ khiến cơ thể trẻ mệt mỏi, dịch đờm đặc khiến cho trẻ dễ bị kích ứng, ho nhiều và nặng hơn. Bú nhiều hay uống nhiều nước sẽ giúp làm loãng đờm, các cơn ho sẽ dịu đi, và trẻ sẽ dễ chịu hơn. 

Các bạn cần vệ sinh mũi cho trẻ, giữ sạch mũi sẽ giúp trẻ dễ thở. Bạn có thể sử dụng nước muối sinh lý để làm mềm các dịch đặc bám trong mũi, giúp đường thở của trẻ thông thoáng hơn.

Đối với việc chữa trị viêm tiểu phế quản ở trẻ em, bạn cần tuân thủ nghiêm chỉ định của các chuyên gia y tế, không tự ý dùng thuốc cho trẻ. Việc tự ý dùng thuốc có thể khiến bệnh của trẻ trở nặng hoặc gây ra những tác dụng phụ không lường trước được,

Nếu trong gia đình bạn có người hút thuốc lá cần để trẻ tránh hoàn toàn khói thuốc. Đây là một trong những tác nhân làm phổi trẻ suy yếu hơn và có nguy cơ bị suyễn sau này.

Các bạn cần quan sát thật kỹ những biểu hiện của trẻ và tuân thủ đúng lịch tái khám của các chuyên gia y tế. Các bạn không nên chủ quan khi thấy trẻ có chuyển biến tốt mà phải luôn cẩn thận.

Vệ sinh mũi cho trẻ dễ thở

Vệ sinh mũi cho trẻ dễ thở (Nguồn: s1.bloganchoi.com)

6.2. Khi nào nên đưa trẻ đến bệnh viện

Các bạn lưu ý đưa trẻ đến bệnh viện ngay lập tức nếu có những biểu hiện sau: Da xanh, tím tái; trẻ không bú hay uống được, bỏ bú, uống kém; trẻ lờ đờ, ngủ li bì, mê man, khó thức dậy kể cả khi lay, gọi; trẻ thở gấp, khó khăn, có hiện tượng co kéo lòng ngực.

Khi nhập viện các y bác sĩ sẽ giúp trẻ thông đường thở bằng cách hút các dịch đờm, nhớt có trong mũi và họng trẻ ra ngoài. Một số trẻ sẽ được chỉ định dùng khí dung kết hợp với thuốc giãn phế quản như bricanyl, ventolin, salbutamol giúp đường hô hấp của trẻ nhanh chóng thông thoáng. 

Đối với trẻ có biểu hiện sốt cao, nôn nhiều… các bác sĩ có thể chỉ định thêm việc bù nước và điện giải tùy theo tình trạng của trẻ. Những trường hợp trẻ có biểu hiện nặng, xuất hiện suy hô hấp, trẻ có thể vừa phải thở oxy vừa phải kết hợp các liệu pháp hút đờm dịch, khí dung giãn phế quản; nặng hơn có thể phải đặt nội khí quản và các biện pháp khẩn cấp. 

6.3. Không tùy tiện sử dụng kháng sinh

Các bạn nên lưu ý chỉ sử dụng thuốc kháng sinh khi có sự cho phép của bác sĩ. Sử dụng kháng sinh bừa bãi có thể khiến trẻ bị kháng kháng sinh gây khó khăn trong quá trình điều trị, chưa kể những tác hại không lường trước được do dùng sai thuốc, sai liều lượng khiến trẻ gặp tình trạng tồi tệ hơn. 

Đối với trẻ bị viêm tiểu phế quản có biểu hiện viêm nhiễm thứ phát, các chuyên gia y tế sẽ cho trẻ sử dụng kháng sinh với liều lượng phù hợp. Các bạn cũng nên lưu ý không dùng steroid đối với trẻ.

Điều trị bé bị viêm tiểu phế quả đúng cách sẽ giảm sự khó chịu và quấy khóc từ bé

Điều trị bé bị viêm tiểu phế quả đúng cách sẽ giảm sự khó chịu và quấy khóc từ bé (Nguồn: loveofmom.vn)

7. Bé bị viêm tiểu phế quản bao lâu thì khỏi

Viêm tiểu phế quản ở trẻ thường có chuyển biến tốt lên sau 5 đến 7 ngày điều trị. Các biểu hiện ho sẽ giảm dần, biểu hiện khò khè khó thở cũng từ từ biến mất, trẻ sẽ khỏi hẳn sau khoảng từ 10 đến 14 ngày chăm sóc tích cực. 

Tuy nhiên, phải đến 20% tỷ lệ trẻ mắc bệnh bị kéo dài đến nhiều tuần lễ. Những trường hợp này thường xảy ra với trẻ dưới 3 tháng tuổi, trẻ bị sinh non, suy dinh dưỡng, trẻ có bệnh tim, phổi bẩm sinh hay bị suy giảm miễn dịch… Tỷ lệ tái phát của trẻ khi đã từng nhiễm bệnh cũng rất cao, theo nhiều nghiên cứu có khoảng 75% trẻ sẽ bị lại bệnh sau khoảng thời gian là 1 năm.

Cho trẻ tái khám theo hẹn của bác sĩ

Cho trẻ tái khám theo hẹn của bác sĩ (Nguồn: bacsiyhoccotruyen.com)

Viêm tiểu phế quản xảy ra chủ yếu ở trẻ nhỏ với sức đề kháng non nớt nên rất dễ xảy ra các biến chứng không ngờ đến. Bệnh dễ lây lan, khó kiểm soát, các bạn cần đặc biệt chú ý đến các biểu hiện lạ ở trẻ để kịp thời đưa trẻ thăm khám chuyên khoa nhi có bác sĩ giỏi và có biện pháp can thiệp phù hợp nhé! Sức khỏe của trẻ trong những năm đầu đời sẽ là nền móng cho tương lai. Các bạn hãy chăm sóc trẻ thật tốt để tránh để lại những hậu quả xấu nhé!

Default image
KinhNghiemAZ
Bài viết: 6874